28.11.2025
27.01.2026
0
3
3
KE-3,0 turdagi elektrodli qozon. Texnik talablari
Rasmiy nashr
O‘zbekiston standartlar instituti
Toshkent
So‘z boshi
1. O‘zbekiston standartlar instituti tomonidan ISHLAB CHIQILDI.
2. O‘zbekiston Standartlar institutining 2025-yil “___” “_______” _________-son buyrug‘i bilan TASDIQLANDI.
3. DASTLABKI AMALGA KIRITILISHI.
Ushbu milliy standartni va unga bo‘lgan o‘zgartishlarni O‘zbekiston hududida amalga kiritish, qayta ko‘rib chiqish yoki bekor qilish haqidagi axborot Standartlashtirish bo‘yicha milliy organning rasmiy veb-saytlari va standartlarning yillik axborot ko‘rsatkichlarida chop etiladi.
Ushbu standartni O‘zbekiston hududida rasmiy tarqatish mutlaq huquqi O‘zbekiston standartlar institutiga tegishlidir.
Mundarija
1 | Qoʻllanish doirasi | 1 |
2 | Standartlarga havolalar | 1 |
3 | Texnik talablar | 2 |
4 | Xavfsizlik talablari | 10 |
| Atrof-muhitni muhofaza qilishga oid talablar | 11 |
| Qabul qilish qoidalari | 11 |
| Nazorat usullari | 12 |
| Tashish va saqlash | 14 |
| Ekspluatatsiya bo'yicha ko'rsatma | 14 |
| Ishlab chiqaruvchining kafolati | 15 |
| Bibliografiya | 16 |
| Bibliografik ma'lumotlar | 17 |
| O'zgarishlarni ro'yxatga olish varag'i | 18 |
|
| |
|
| |
|
| |
O‘ZBEKISTON MILLIY STANDARTI
KE-3,0 turdagi elektrodli qozon. Texnik talablari
Котел электродный типа КЭ-3,0. Технические условия
Elektrode boiler type KE-3.0. Technical specifications
___________________________________________________________________________________
Amalga kiritish sanasi_______________ 2025-y.
1 Qo‘llanish doirasi
Ushbu standart KE-3,0 turidagi elektrodli qozonga (keyingi o‘rinlarda – qozon deb yuritiladi) taalluqlidir. U NaOH ishqorining suvli eritmasini qizdirish uchun mo‘ljallangan bo‘lib, tog‘-kon sanoatida qo‘llaniladi.
Iqlimiy ijro etilish turi – UXL4, ГОСТ 15150 bo‘yicha.
2 Standartlarga havolalar
Ushbu milliy standartda quyidagi standartlarga havolalardan foydalanildi:
ГОСТ 9.014-78 Единая система защиты от коррозии и старения. Временная противокоррозионная защита изделий. Общие требования
ГОСТ 9.301-2025 Единая система защиты от коррозии и старения. Покрытия металлические и неметаллические неорганические. Общие требования
ГОСТ 9.402-2004 Единая система защиты от коррозии и старения. Покрытия лакокрасочные. Подготовка металлических поверхностей к окрашиванию
ГОСТ 12.1.003-2014 Система стандартов безопасности труда. Шум. Общие требования безопасности
ГОСТ 12.1.004-91 Система стандартов безопасности труда. Пожарная безопасность. Общие требования
ГОСТ 12.1.005-88 Система стандартов безопасности труда. Общие санитарно-гигиенические требования к воздуху рабочей зоны
ГОСТ 12.1.012-2004 Система стандартов безопасности труда. Вибрационная безопасность. Общие требования
ГОСТ 12.1.019-2017 Система стандартов безопасности труда. Электробезопасность. Общие требования и номенклатура видов защиты
ГОСТ 12.1.030-81 Система стандартов безопасности труда. Электробезопасность. Защитное заземление, зануление
ГОСТ 12.2.003-91 Система стандартов безопасности труда. Оборудование производственное. Общие требования безопасности
ГОСТ 12.3.002-2014 Система стандартов безопасности труда. Процессы производственные. Общие требования безопасности
ГОСТ 12.3.009-76 Система стандартов безопасности труда. Работы погрузочно-разгрузочные. Общие требования безопасности
ГОСТ 12.4.026-2015 Система стандартов безопасности труда. Цвета сигнальные, знаки безопасности и разметка сигнальная. Назначение и правила применения. Общие технические требования и характеристики. Методы испытаний
______________________________________________________________________Rasmiy nashr
ГОСТ 17.2.3.02-2014 Правила установления допустимых выбросов загрязняющих веществ промышленными предприятиями
ГОСТ 26.008-85 Шрифты для надписей, наносимых методом гравирования. Исполнительные размеры
ГОСТ 26.020-80 Шрифты для средств измерений и автоматизации. Начертания и основные размеры
ГОСТ 27.003-2016 Надежность в технике. Состав и общие правила задания требований по надежности
ГОСТ 166-89 Штангенциркули. Технические условия
ГОСТ 1050-2013 Металлопродукция из нелегированных конструкционных качественных и специальных сталей. Общие технические условия
ГОСТ 2263-79 Натр едкий технический. Технические условия
ГОСТ 2405-88 Манометры, вакуумметры, мановакуумметры, напоромеры, тягомеры и тягонапоромеры. Общие технические условия
ГОСТ 2991-85 Ящики дощатые неразборные для грузов массой до 500 кг. Общие технические условия
ГОСТ 3242-79 Соединения сварные. Методы контроля качества
ГОСТ 5264-80 Ручная дуговая сварка. Соединения сварные. Основные типы, конструктивные элементы и размеры
ГОСТ 5959-80 Ящики из листовых древесных материалов неразборные для грузов массой до 200 кг. Общие технические условия
ГОСТ 6465-2023 Эмали ПФ-115. Технические условия
ГОСТ 6533-78 Днища эллиптические отбортованные стальные для сосудов, аппаратов и котлов. Основные размеры
ГОСТ 6631-74 Эмали марок НЦ-132. Технические условия
ГОСТ 7502-98 Рулетки измерительные металлические. Технические условия
ГОСТ 7512-82 Контроль неразрушающий. Соединения сварные. Радиографический метод
ГОСТ 8273-75 Бумага оберточная. Технические условия
ГОСТ 8713-79 Сварка под флюсом. Соединения сварные. Основные типы, конструктивные элементы и размеры
ГОСТ 8828-89 Бумага-основа и бумага двухслойная водонепроницаемая упаковочная. Технические условия
ГОСТ 9569-2006 Бумага парафинированная. Технические условия
ГОСТ 10007-80 Фторопласт-4. Технические условия
ГОСТ 10354-82 Пленка полиэтиленовая. Технические условия
ГОСТ 12707-77 Грунтовки фосфатирующие. Технические условия
ГОСТ 12969-67 Таблички для машин и приборов. Технические требования
ГОСТ 13716-73 Устройства строповые для сосудов и аппаратов. Технические условия
ГОСТ 13837-79 Динамометры общего назначения. Технические условия
ГОСТ 14192-96 Маркировка грузов
ГОСТ 14771-76 Дуговая сварка в защитном газе. Соединения сварные. Основные типы, конструктивные элементы и размеры
ГОСТ 14782-86 Контроль неразрушающий. Соединения сварные. Методы ультразвуковые
ГОСТ 14959-2016 Металлопродукция из рессорно-пружинной нелегированной и легированной стали. Технические условия
ГОСТ 15150-69 Машины, приборы и другие технические изделия. Исполнения для различных климатических районов. Категории, условия эксплуатации, хранения и транспортирования в части воздействия климатических факторов внешней среды
ГОСТ 16295-2018 Бумага противокоррозионная. Технические условия
ГОСТ 19281-2014 Прокат повышенной прочности. Общие технические условия
ГОСТ 21130-75 Изделия электротехнические. Зажимы заземляющие и знаки заземления. Конструкция и размеры
ГОСТ 21650-76 Средства скрепления тарно-штучных грузов в транспортных пакетах. Общие требования
ГОСТ 23055-78 Контроль неразрушающий. Сварка металлов плавлением. Классификация сварных соединений по результатам радиографического контроля
ГОСТ 23170-78 Упаковка для изделий машиностроения. Общие требования
ГОСТ 24297-2013 Верификация закупленной продукции. Организация проведения и методы контроля
ГОСТ 26828-86 Изделия машиностроения и приборостроения. Маркировка
ГОСТ 31294-2005 Клапаны предохранительные прямого действия. Общие технические условия
ГОСТ 33259-2015 Фланцы арматуры, соединительных частей и трубопроводов на номинальное давление до PN250. Конструкция, размеры и общие технические требования
ГОСТ 34233.2-2017 Сосуды и аппараты. Нормы и методы расчета на прочность. Расчет цилиндрических и конических обечаек, выпуклых и плоских днищ и крышек
ГОСТ 34347-2017 Сосуды и аппараты стальные сварные. Общие технические условия
ГОСТ 35094-2024 Покрытия лакокрасочные. Группы, технические требования и обозначения
Izoh - Ushbu standartdan foydalanishda Standartlashtirish bo‘yicha milliy organning rasmiy veb-saytlari va standartlarning yillik axborot ko‘rsatkichlariga muvofiq standartlarning O‘zbekiston Respublikasi hududida amal qilishi tekshirilishi kerak. Agar havola qilingan standart almashtirilgan (o‘zgartirilgan) bo‘lsa, unda ushbu standartdan foydalanishda almashtirilgan (o‘zgartirilgan) standartga amal qilish kerak. Agar havola qilinayotgan standart almashtirilmasdan bekor qilingan bo‘lsa, unga havola qilingan qoida ushbu havolaga taalluqli bo‘lmagan qismida qo‘llaniladi.
3 Atamalar va ta’riflar
Ushbu milliy standartda quyidagi standartlarga qilingan havolalardan foydalanildi:
3.1 KЭ-3,0 turidagi elektrodli qozon ushbu standart talablariga va belgilangan tartibda tasdiqlangan 50.17.316.00 SB konstruktorlik hujjatlari to‘plamiga mos kelishi kerak.
3.2 Asosiy parametrlar va o‘lchamlar.
3.2.1 Elektrodli qozonning gabarit o'lchamlari 1-rasmda ko'rsatilganlarga mos kelishi kerak.
1-rasm.
3.3 Elektrodli qozonning asosiy parametrlari 1-jadvalda ko'rsatilgan qiymatlarga mos kelishi kerak.
1-Jadval - Elektrodli qozonning asosiy parametrlari 1-jadvalda ko‘rsatilgan qiymatlarga mos kelishi kerak.
Xususiyat nomi | Qiymatlar |
1 Nominal sig‘im m3 | 3,0 |
2 Ortiqcha ish bosimi MPa | 1,0 |
3 Hisoblangan bosim MPa | 1,07 |
4 Sinov gidrosinov bosimi MPa | 1,3 |
5 Ish harorati ° C | 75/175 |
6 Hisoblangan harorat | 175 |
7 ГОСТ 34347 bo‘yicha idish guruhi | 4 |
8 Ishchi muhit | NaOH suvli eritmasi (0,4% ÷ 1,0%)
|
9 Ishchi muhit xarakteristikasi: – Xavflilik klassi – Portlash xavfi – Yong'in xavfi |
yo‘q yo‘q yo‘q |
10 Ish rejimi | doimiy |
11 Elektrodlar soni dona | 12 |
12 Elektrodli qozon quvvati kW | 360 |
13 Elektr tarmog'idagi kuchlanish V | 380 |
14 Korpus g'ilofining ichki diametri, mm | 1404 |
15 Korpus elementlari devorining qalinligi, kamida, mm: – G‘ilof – Tub |
10,0 12,0 |
16 Gabarit o‘lchamlari, mm: – Balandligi – Tashqi diametri – Tayanch oyoqlari bilan kengligi |
2692 1424 1934 |
17 Bo‘sh idish massasi, kg, ko‘pi bilan | 1700 |
3.4 Konstruktiv talablar
3.4.1 Elektrodli qozon korpusi vertikal, payvandlangan silindrsimon idishni (1-rasm) tashkil etadi, u silindrsimon g'ilof va ikkita payvandlangan elliptik tubdan iborat.
2-rasm.
3.4.2 Pastki tub (dniщe) qozon ichiga 12 ta flanesli shtutserga ega bo‘lishi kerak (2-rasm), ular ishchi muhitni qizdirish uchun xizmat qiladigan 360 kVt umumiy quvvatli elektrodlarni kiritishga mo‘ljallangan. Elektrodlar shtutser flanesiga mahkamlangan pastki qopqoqqa montaj qilinishi va mustahkamlanishi kerak.
3.4.3 Elektrod izolyatori zichlagich vazifasini bajaradi va ГОСТ 10007 bo‘yicha ftoroplastdan yasalgan bo‘lishi kerak. Bunda izolyator prujina yordamida qopqoqning konussimon teshigiga tortilishi kerak, izolyatsiya qarshiligi qiymati esa 0,5 MὨ dan kam bo‘lmasligi kerak.
3.4.4 Pastki tubning markaziy qismida ishchi muhit chiqishi uchun patrubok bo‘lishi kerak.
3.4.5 Yuqori tubda lyuk, texnologik shtutserlar hamda manometrlarni, qarshilik termoo‘zgartirgichlarini, signalizator-regulyatorlarni va himoya klapanlarini o‘rnatish uchun shtutserlar bo‘lishi kerak.
3.4.6 Qozon 4 ta tayanch panjasi ustiga o‘rnatilishi va mineral vatadan tayyorlangan issiqlik izolyatsiya plitalari bilan issiqlik izolyatsiyalanishi kerak. Qoplovchi qatlam ho‘l suvoqdan bo‘lishi kerak.
3.4.7 Elektrodli qozonning elliptik tublari ГОСТ 6533 talablariga mos kelishi kerak.
3.4.8 Elektrodli qozonlarning g‘iloflari va tublarining payvand choklari to‘liq erish bilan stikavoy (uchma-uch) bo‘lishi hamda ГОСТ 8713 va ГОСТ 14771 bo‘yicha payvandlash orqali bajarilishi kerak, ГОСТ 5264 bo‘yicha qo‘lda payvandlashga ruxsat beriladi. Elektrodli qozonlarning stikavoy payvand birikmalari chok ildizini taglik orqali payvandlash bilan bajarilishi lozim. G‘iloflarning tublar bilan stikavoy choklarini qolgan taglik halqalari ustida bajarishga ruxsat beriladi.
3.4.9 ГОСТ 34347 ning 5.10.2 kichik bandi talablariga muvofiq, payvand birikmalarida quyidagi sirtqi nuqsonlarga yo‘l qo‘yilmaydi:
- barcha turdagi va yo‘nalishdagi yoriqlar;
- fitillar;
- kesmalar;
- to‘planmalar, kuyishlar va to‘ldirilmagan kraterlar;
- ГОСТ 34347 da nazarda tutilgan normalardan ortiq payvandlanayotgan elementlar qirralarining siljishi va birgalikda chetga chiqishi;
- choklarning shakli va o‘lchamlarining standartlar, texnik shartlar yoki loyiha hujjatlari talablariga nomuvofiqligi;
- ГОСТ 34347 ning 15-jadvalida belgilangan normalardan tashqariga chiqadigan g‘ovaklar;
- sirtning tangachasimonligi va chok valdikalari orasidagi chuqurlik, chok balandligini kuchaytirish uchun yo‘l qo‘yilgan ruxsatdan ortiq bo‘lishi.
3.4.10 ГОСТ 34347 ning 5.10.3 kichik bandi talablariga muvofiq, payvand birikmalarida quyidagi ichki nuqsonlarga yo‘l qo‘yilmaydi:
- barcha turdagi va yo‘nalishdagi yoriqlar, shu jumladan metallografik tekshiruvda aniqlangan mikro-yoriqlar;
- fitillar;
- ikki qatlamli po‘latlarning payvand birikmalarida asosiy va qoplovchi qatlamlarning
ГОСТ 34347 da nazarda tutilgan normalardan yuqori siljishi;
- to‘liq erimaslik (payvandlanmaslik), kesimda joylashgan va radiografik usul bilan aniqlangan g‘ovaklar, shlaklar va volfram qo‘shimchalari, ГОСТ 23055 bo‘yicha payvand birikmasi nuqsonining ruxsat etilgan klassi normalaridan tashqariga chiqsa;
- ГОСТ 34347 ning 16-jadvalida belgilangan normalarga muvofiq, ultratovush tekshiruvi usuli bilan aniqlangan nuqsonlar.
3.4.11 Elektrodli qozon ГОСТ 31294 ga muvofiq, prujinali turdagi flanesli himoya klapani bilan jihozlangan bo‘lishi kerak, uning nominal diametri DN=50 mm va nominal bosimi PN=1,6 MPa. Himoya klapani to‘liq ochilishning ortiqcha bosimida 1,0 MPa dan oshmaydigan qilib sozlanishi va plombalanishi kerak.
3.4.12 Flanesli armatura, ulash qismlari va quvurlarining konstruksiyasi va o‘lchamlari
ГОСТ 33259 talablariga mos kelishi kerak.
3.4.13 Har bir elektrodli qozon diametri 160 mm dan kam bo‘lmagan ishchi manometrlari bilan jihozlangan bo'lishi kerak, o‘lchash chegarasi 1,6 MPa ni tashkil etishi va aniqlik klassi 1,5 dan past bo‘lmasligi kerak, ГОСТ 2405 bo‘yicha.
3.4.14 Qozonlarning sirtlari hisoblangan korpus qalinligini kamaytiradigan yoriqlar, o‘yiqlar va chiziqlarga, shuningdek, korroziya, qipiq va loyga ega bo‘lmasligi kerak.
3.4.15 Barcha elektrodli qozonlar tashqi va ichki ko‘rikdan o‘tkazish natijalari, shuningdek,
1,3 MPa sinov gidravlik bosimiga bardosh berishlari kerak. Elektrodli qozonlarning gidravlik sinovi uchun suv harorati 5 °C dan past va 40 °C dan yuqori bo‘lmasligi kerak.
3.4.16 Elektrodli qozonning himoya klapanlari ГОСТ 31294 talablariga mos kelishi kerak.
3.5 Chidamlilik talablari
3.5.1 Elektrodli qozonning ishonchliligi ГОСТ 27.003 talablariga mos kelishi kerak.
3.5.1.1 Elektrodli qozonning belgilangan xizmat muddati – 10 yil.
3.5.1.2 Belgilangan xizmat muddati davomidagi yuklanish sikllari soni – 1000.
3.6 Tashqi ta‘sirlarga chidamlilik talablari
3.6.1 Sirtlarning bo‘yalishi namlik, zang, shlaklar, qipiqlar va boshqa ifloslanishlardan to‘liq tozalangan sirtlar bo‘yicha amalga oshiriladi. Sirtni bo‘yashga tayyorlash ГОСТ 9.402 ga muvofiq bajarilishi kerak.
3.6.2 Qozonning korroziyaga qarshi qoplamasi ГОСТ 9.301 talablariga mos kelishi kerak.
3.6.3 Bo'yashdan oldin qozonning tashqi sirtlari ГОСТ 12707 bo'yicha gruntovka yoki o‘z ko‘rsatkichlari bo‘yicha yuqorida ko‘rsatilganlarga yomon bo‘lmagan boshqa gruntovkadan o‘tkazilishi kerak.
3.6.4 Bo‘yash ishlari ГОСТ 35094 talabiga muvofiq TS 6631 bo'yicha NTS-132 och kulrang emal bilan yoki ko‘rsatilgan emalga o‘z ko‘rsatkichlari bo‘yicha yomon bo‘lmagan boshqa emal bilan bajarilishi kerak.
3.6.5 Bo‘yalgan sirtda bo‘yoq qoplamiga ta’sir qilmaydigan, bo‘yalayotgan sirtning holati bilan bog‘liq bo‘lgan va kattalashtiruvchi asboblar yordamida ko‘rinadigan notekisliklarning mavjudligiga yo‘l qo‘yiladi.
3.6.6 Qozon bo‘yog‘ining rangi konstruktorlik hujjatlarida ko‘rsatilgan ranglarga mos kelishi kerak.
Izoh: Gruntovka qilish ishlari qozon sinovidan va uni texnik nazorat tomonidan qabul qilib olingandan so'ng amalga oshiriladi.
3.7 Xomashyo va materiallarga talablar
3.7.1 Xomashyo, materiallar va sotib olinadigan buyumlar majburiy sertifikatlangan bo‘lishi, muvofiqlik sertifikatiga ega bo‘lishi, shuningdek, konstruktorlik hujjatlarida ko‘rsatilgan normativ hujjatlarga mos kelishi kerak.
3.7.2 Qozonning asosiy qismlariga oid ma’lumotlar:
G‘ilof 09G2S po‘latidan bo‘lishi va ГОСТ 19281 ga mos kelishi kerak;
Elliptik tub 09G2S po‘latidan bo‘lishi va ГОСТ 19281 ga mos kelishi kerak.
3.7.3 Qozonning qo‘shimcha qismlariga oid ma’lumotlar:
Flaneslar 09\Gamma 2S$ po‘latidan bo‘lishi va ГОСТ 19281 ga mos kelishi kerak;
Patruboklar 20 po‘latidan bo‘lishi va ГОСТ 1050 ga mos kelishi kerak;
Elektrod shpillari 20 po‘latidan bo‘lishi va ГОСТ 1050 ga mos kelishi kerak;
Elektrod prujinalari 60C2A po‘latidan bo‘lishi va ГОСТ 14959 ga mos kelishi kerak;
Elektrodlarning izolyatorlari va zichlagichlari ftoroplastdan bo‘lishi va ГОСТ 10007 ga mos kelishi kerak;
NaOH ishchi muhiti ГОСТ 2263 talabiga mos kelishi kerak.
3.7.3 Sotib olingan mahsulotning verifikatsiyasi ГОСТ 24297 bo‘yicha amalga oshirilishi kerak.
3.8 To‘liqlik
3.8.1 Yetkazib berish to‘plami ushbu jadvalda ko‘rsatilgan ma’lumotlarga mos kelishi kerak.
3.8.1.1 2-jadval – Elektrodli qozonni yetkazib berish to‘plami
Nomlanishi | Miqdori |
1 Silindrsimon korpus 2 Elektrodlar 3 Manometr 4 Himoya klapani 5 Regulyator-signalizator 6 Pasport 7 Ekspluatatsiya bo‘yicha qo‘llanma | 1 12 1 1 1 1 1 |
3.9 Markirovka
3.9.1 Qozonning markirovkasi ГОСТ 34347 talablariga mos kelishi kerak.
3.9.2 Har bir qozon korpusining to‘plamiga, ko‘rinadigan joyga, ГОСТ 12969 bo‘yicha yorliq (tablichka) mahkamlanishi kerak.
Yorliqda quyidagilar bo‘lishi kerak:
- ishlab chiqaruvchi korxonaning tovar belgisi (agar mavjud bo‘lsa);
- mahsulotning belgilanishi;
- ishlab chiqaruvchining raqamlash tizimi bo'yicha buyumning tartib raqami;
- ishlab chiqarilgan sana (yil va oy);
- ushbu standartning belgilanishi;
- nominal quvvat, kVt;
- ishchi bosim, MPa;
- hisoblangan bosim, MPa;
- sinov bosimi, MPa;
- hajm, m3;
- ruxsat etilgan ishchi devor harorati, °C;
- mahsulot harorati, °C;
- massa, kg;
- “Made in Uzbekistan” yozuvi – mahsulot eksportga chiqarilganda;
- “O‘zbekistonda ishlab chiqarilgan” yozuvi – mahsulot O‘zbekiston Respublikasida sotilganda.
3.9.4 Markirovkaning sifati va rangi ГОСТ 26828 talablariga mos kelishi kerak.
3.9.5 Tekis chop etish uchun markirovka shrifti ГОСТ 26.020 ga va zarb qilish usuli uchun
ГОСТ 26.008 ga mos kelishi kerak.
3.9.6 Transport markirovkasi ГОСТ 34347 va ГОСТ 14192 talablariga muvofiq bajarilishi kerak.
3.10 O‘rash
3.10.1 Qozonlarni o‘rash aniq qozon uchun mo‘ljallangan texnik hujjatlarga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
3.10.2 Qozonni o‘rash turini ishlab chiqaruvchi korxona tanlaydi, agar texnik hujjatlarda boshqa ko‘rsatmalar berilmagan bo‘lsa. Buyurtmachi bilan kelishilgan holda o‘ramsiz yetkazib berishga ruxsat beriladi.
3.10.3 Qozonning barcha teshiklari, shtutser patruboklari va ulash flaneslari ifloslanish va shikastlanishdan himoya qilish uchun tiqinlar yoki vilkalar bilan yopilishi kerak.
3.10.4 Albatta yuboriladigan yig'ma birliklar, detallar, ehtiyot qismlar ГОСТ 10354 bo‘yicha yashiklarga joylanishi yoki polietilen paketlarga solinishi kerak.
O‘rash va mahkamlash usullari – ГОСТ 2991, GOST 5959, ГОСТ 21650 bo‘yicha.
3.10.5 Qutilarda jo'natiladigan mahkamlash detallari ГОСТ 9.014 bo‘yicha konservatsiyalangan bo‘lishi, gardishli birikmalarning shpilkalari esa qo‘shimcha ravishda ГОСТ 8273 bo‘yicha o'rov qog‘oziga yoki ГОСТ 9569 bo‘yicha parafinlangan qog‘ozga o‘ralgan bo‘lishi kerak.
3.10.6 Qozonlarga ilova qilinadigan texnik va tovar-kuzatuv hujjatlari ГОСТ 8828 bo‘yicha suv o‘tkazmaydigan qog‘ozga yoki ГОСТ 16295 bo‘yicha polietilen qoplamali qog‘ozga o‘ralishi va qalinligi 150 mkm dan kam bo‘lmagan polietilen plyonkadan tayyorlangan germetik paketga joylanishi kerak. Paket choklari payvandlanadi.
Mexanik shikastlanishlardan qo‘shimcha himoya qilish uchun paket suv o‘tkazmaydigan qog‘oz yoki polietilen plyonka bilan o‘ralgan bo‘lishi kerak. Qog‘oz yoki plyonka chetlari sintetik yelim bilan yopishtirilishi kerak.
4 Xavfsizlik talablari
4.1 Komplektatsiya qilingan elektr qozoni “Bug‘ va issiq suv qozonlarini tuzilishi va xavfsiz ishlatish qoidalari” [1], “Iste’molchilarning elektr qurilmalarini texnik ekspluatatsiya qilish qoidalari” va “Iste’molchilarning elektr qurilmalarini ekspluatatsiya qilishda texnika xavfsizligi qoidalari” [2],
ГОСТ 12.2.003 hamda ushbu standart talablariga muvofiq bo'lishi kerak.
4.2 Ishlab chiqarish jarayonini yuritishga qo‘yiladigan talablar ГОСТ 12.3.002 ga mos bo‘lishi kerak.
4.3 Ishchilarga elektr toki, elektr yoyi va elektromagnit maydonining xavfli va zararli ta’sirini oldini olish bo'yicha umumiy talablar, shuningdek, ko‘rsatilgan omillardan himoya qilish vositalarining nomenklaturasi ГОСТ 12.1.019 bo‘yicha belgilanadi.
4.4 Yerga ulash qisqichlari, yerga ulash belgilari hamda ularning konstruksiyasi va o‘lchamlari ГОСТ 21130 talablariga javob berishi kerak.
4.5 Yerga ulash moslamalarini bajarish ГОСТ 12.0.030 talablariga mos bo‘lishi kerak. Faqat statik elektrdan himoya qilish uchun mo‘ljallangan yerga ulash moslamasining qarshilik kattaligi 100 Ὠ dan yuqori bo‘lmasligi kerak.
4.6 Qozon ГОСТ 13716 bo‘yicha sirtmoqli moslamalar bilan jihozlangan bo‘lishi kerak.
4.7 Bosimni ko‘tarish va tushirish tezligi 0,5 MPa/min dan oshmasligi kerak.
4.8 Qozonda haroratni tushirish va ko'tarish tezligi soatiga 30 °C dan oshmasligi kerak.
4.9 Qozonlar manometrlar, termometrlar va himoya moslamalari bilan jihozlangan, kamida yilda bir marta tekshiruvdan o‘tkazilgan va plombalangan bo‘lishi kerak.
4.10 Qozonlarni ishlab chiqarishda quyidagi xavfsizlik qoidalariga rioya qilinishi kerak:
4.10.1 Ish joyi havosidagi zararli moddalarning miqdori ГОСТ 12.1.005 da belgilangan ruxsat etilgan maksimal konsentratsiyadan (RMK) oshmasligi kerak.
4.10.2 Doimiy ish joylaridagi shovqin darajasi ГОСТ 12.1.003 da belgilangan qiymatlardan oshmasligi kerak.
4.10.3 Doimiy ish joylaridagi vibratsiya darajasi ГОСТ 12.1.012 da belgilangan me’yorlardan oshmasligi kerak.
4.10.4 Signalizatsiya ranglari va xavfsizlik belgilari ГОСТ 12.4.026 ga muvofiq bo‘lishi kerak.
5. Atrof-muhitni muhofaza qilish talablari
5.1 Atrof-muhitni muhofaza qilish talablari ГОСТ 17.2.3.02 bo‘yicha qo'yiladi.
5.2 Elektr qozonining ishlashi yonish mahsulotlarining hosil bo‘lishi bilan birga kechmaydi, ya’ni atrof-muhitni ifloslantiruvchi mahsulotlar chiqarmaydi.
5.3 Ekspluatatsiyadan chiqarilgan elektr qozonining korpusi ishchi muhit qoldiqlaridan tozalanib, zararsizlantirilishi va metall parchalari sifatida utilizatsiyaga topshirilishi kerak.
5.4 Qolgan ishlatilgan materiallarni yig‘ish, saqlash va utilizatsiya qilish ishlari, ushbu ishlarni tashkil etish bo‘yicha me’yoriy hujjatlarga hamda chiqindilarning aniq turlariga oid me’yoriy hujjatlarga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Bibliografik
Bibliografik ma‘lumotlar
SUT 27.060.30
___________________________________________________________________________________
Muhim so‘zlar: elektr qozon, ishchi muhit, texnik talablar, atrof-muhitni muhofaza qilish, markirovka, komplektatsiya, o‘rash, xavfsizlik talablari, qabul qilish qoidalari, nazorat usullari, tashish va saqlash, ekspluatatsiya bo'yicha ko‘rsatmalar, ishlab chiqaruvchining kafolati.
___________________________________________________________________________________
© Standart ilova portali. All rights reserved.